Emocje

Emocje

Termin emocja wywodzi się z języka łacińskiego (e – na zewnątrz, movere – poruszyć) i sugeruje skłonność do działania zawierającą się w każdej emocji. Według definicji słownikowej – emocje to każde poruszenie czy zakłócenie umysłu, uczucia, namiętności; każdy stan wzburzenia albo podniecenia psychicznego. Na potrzeby tej książki przyjmiemy, że termin emocja odnosi się do uczucia i związanych z nim myśli, stanów psychicznych i biologicznych oraz zakresu skłonności do działania jednostki. Zatem, czy wiemy już, co czujemy?

Rodzaje emocji i ich rozpoznawanie

Emocje wykształciły się jako moduł adaptacyjny w celu rozwiązywania elementarnych zadań życiowych, które badacze opisują jako „uniwersalne elementy ludzkiego doświadczenia”, tj. sukcesy, porażki czy przeżywane frustracje. Każda z emocji popycha człowieka do wygenerowania sposobu najlepszego rozwiązania dla powtarzających się sytuacji istotnych z uwagi na ludzkie potrzeby. Emocje pojawiają się w nas jako odpowiedź na: myśli i wyobrażenia, zachowania, sytuacje i zdarzenia wokół.

Jedynie cztery emocje są uniwersalne, tzn. rozpoznawane przez różne nacje niezależnie od ich historii czy doświadczeń (badania sprawdzały umiejętność odczytania tych emocji, nawet u kultur bardzo pierwotnych). Do emocji tych należą: smutek, strach, złość, zadowolenie.

Warto pamiętać, że nie ma uczuć ani dobrych ani złych. Wszystkie są potrzebne, gdyż służą ocenie rzeczywistości. Uczucia „dobre” przekazują informację, że owa rzeczywistość jest dobra dla jednostki, i odwrotnie w przypadku „złych”, np.: złości – dzieje się coś, co jest dla mnie trudne i przeszkadza mi. Narusza to moje normy, wartości i granice. Sytuacja krzywdzi mnie, nie służy zaspokojeniu moich potrzeb, żalu – utrata czegoś ważnego, czegoś co mnie ominęło.

Uczucia:

Wstyd:

  • uczucie upokorzenia,
  • poczucie niższości,
  • zakłopotanie,
  • zmieszanie,
  • zażenowanie.

Gniew:

  • złość,
  • furia,
  • frustracja,
  • bunt,
  • rozdrażnienie,
  • wściekłość,
  • uraza,
  • nienawiść,
  • wrogość,
  • niechęć,
  • pogarda,
  • zazdrość.

Strach:

  • panika,
  • nieśmiałość,
  • obawa,
  • lęk,
  • bojaźliwość,
  • zazdrość,
  • nieufność,
  • zawiść,
  • ostrożność,
  • powściągliwość,
  • niepokój,
  • przerażenie,

Smutek:

  • zranienie,
  • ból,
  • depresja,
  • przygnębienie,
  • żal,
  • poczucie porażki,
  • poczucie pokonania,
  • rozczarowanie,
  • poczucie odrzucenia,
  • samotność,
  • poczucie bezradności,
  • tęsknota.

Radość:

  • wesołość,
  • ufność,
  • spokój,
  • ciepło,
  • lekkość,
  • miłość,
  • sympatia,
  • pogoda ducha,
  • nadzieja,
  • serdeczność,
  • życzliwość,
  • czułość.

Dodaj komentarz

Close Menu